Trafik sigortası neyi karşılar?
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesine göre motorlu araç işletenleri, zorunlu mali sorumluluk sigortası (halk arasında trafik sigortası) yaptırmak zorundadır. Bu sigorta, aracının karıştığı bir kazada üçüncü kişilere verdiğin zararları poliçedeki teminat limitlerine kadar karşılar:
- Karşı tarafın aracında oluşan maddi hasar
- Kazada yaralanan kişilerin tedavi giderleri ve sakatlık tazminatı
- Ölüm halinde destekten yoksun kalanların tazminatı
Teminat limitleri her yıl Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenir. Limiti aşan zarardan araç sahibi ve sürücü kişisel olarak sorumlu kalır; bu yüzden birçok kişi ihtiyari mali sorumluluk (İMM) teminatı da ekletir.
Neyi karşılamaz?
- Kendi aracındaki hasarı
- Sürücünün kendi yaralanmasını (bazı durumlarda yolcular teminat kapsamındadır, ayrıntı poliçede yazar)
- Kasıtlı olarak verilen zararları
- Poliçede istisna olarak sayılan diğer durumları
Sigorta şirketi, sürücünün alkollü olması ya da ehliyetsiz araç kullanması gibi durumlarda karşı tarafın zararını öder; ancak sonra ödediği tutarı sigortalıya rücu edebilir.
Basamak sistemi
Trafik sigortası primleri, hasarsızlık geçmişine göre belirlenen basamaklarla hesaplanır. Kaza yapmadan geçen her yıl bir üst basamağa çıkarsın ve prim indirimi alırsın. Karşı tarafa ödeme yapılan her kazada basamağın düşer ve prim artar. Poliçe yenilenirken sigorta şirketi geçmişini merkezi sistemden görür; şirket değiştirmen basamağını etkilemez.
Nasıl yapılır?
- Araç ruhsatını, T.C. kimlik numaranı ve plakayı hazırla.
- Sigorta acentesi, banka ya da sigorta şirketlerinin internet siteleri üzerinden teklif al. Teklifler arasındaki farklar şirketin fiyatlandırmasından kaynaklanır.
- Poliçeni düzenlet; poliçe başlangıç tarihi eski poliçenin bitiş tarihiyle aynı gün olmalı ki arada boşluk kalmasın.
- Poliçeni araçta ya da telefonunda bulundur; trafik kontrolünde sorgulanır.
Sigortasız araç kullanmak
Zorunlu trafik sigortası olmayan araçlar trafikten men edilir ve sahibine idari para cezası uygulanır. Sigortasız aracın karıştığı kazada karşı tarafın zararı Güvence Hesabı tarafından ödenip sonra araç sahibinden tahsil edilebilir. Araç satın aldığında eski sahibin poliçesi sana geçmez; satışla birlikte yeni poliçe yaptırman gerekir.
Poliçe yaptırırken kontrol listesi
- Plaka, şasi numarası ve ruhsat sahibinin bilgilerinin doğru yazıldığını kontrol et.
- Kullanım türünün doğru seçildiğinden emin ol (hususi, ticari, taksi gibi); yanlış kullanım türü hasar anında sorun çıkarabilir.
- Poliçenin başlangıç ve bitiş tarihlerini not al; arada tek gün boşluk bile kalmamalı.
- İMM teminatının tutarını öğren; büyük kazalarda trafik sigortası limitini aşan zararlar için koruma sağlar.
- Poliçeni dijital olarak sakla; trafik kontrolünde sistemden sorgulanır ama yanında olması işini kolaylaştırır.
Hasar sonrası basamak ne olur?
Kusurlu olduğun ve karşı tarafa sigortadan ödeme yapılan bir kaza, bir sonraki poliçede basamağının düşmesine ve primin artmasına yol açar. Kusursuz olduğun kazalar basamağını etkilemez. Küçük bir hasarı karşı tarafla anlaşıp kendi cebinden ödemek basamağını korur; ancak bu durumda yazılı bir ibraname almak ve tarafların anlaşmasını belgelemek önemlidir. Aksi halde karşı taraf daha sonra sigortaya başvurabilir.