Önce güvenlik
- Aracını güvenli bir yere çek, dörtlülerini yak ve reflektörü yerleştir.
- Yaralı varsa hemen 112'yi ara. Yaralanmalı ya da ölümlü kazalarda tutanak trafik polisi veya jandarma tarafından tutulur; araçları yerinden oynatma (trafik güvenliği için zorunlu değilse).
- Kazada kamu malı zarar gördüyse, taraflardan biri ehliyetsiz ya da alkollüyse, araçlardan birinin trafik sigortası yoksa veya taraflar anlaşamazsa polisi (155) ya da jandarmayı (156) çağır.
Maddi hasarlı kazada anlaşmalı tutanak
Sadece maddi hasar varsa ve taraflar kazanın oluş şekli üzerinde anlaşıyorsa, Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili yönetmelik kapsamında "Kaza Tespit Tutanağı" taraflarca birlikte doldurulabilir. Tutanak kâğıt olarak sigorta poliçesiyle birlikte verilir; ayrıca sigorta sektörünün resmi mobil uygulamasıyla dijital olarak da düzenlenebilir.
Tutanak nasıl doldurulur?
- Tarih, saat ve yer: Kazanın gerçekleştiği adresi mümkün olduğunca ayrıntılı yaz.
- Araç ve sürücü bilgileri: Plaka, marka, model, ruhsat sahibi, sürücünün ad-soyad, ehliyet numarası ve sınıfı.
- Sigorta bilgileri: Her iki tarafın trafik sigortası şirketi ve poliçe numarası.
- Kaza durumu kutucukları: Her taraf, kendi aracının kazadaki durumunu tanımlayan kutucukları işaretler (park halinde, şerit değiştiriyor, arkadan çarpma gibi). İşaretlenen kutucuk sayısını alta yaz.
- Kroki: Yolu, şeritleri, araçların konumunu ve hareket yönünü basit bir çizimle göster.
- Hasar noktaları: Araç şeması üzerinde ilk çarpma noktasını işaretle.
- Görüşler: Kısa açıklama ekle; tartışmalı ifadelerden kaçın.
- İmza: Her iki sürücü de imzalamadan tutanak tamamlanmaz. İmzaladıktan sonra değişiklik yapılmamalı.
Kanıt topla
Araçların konumunu, plakaları, hasarları ve çevredeki trafik işaretlerini farklı açılardan fotoğrafla. Tanık varsa iletişim bilgilerini al. Araç kamerası kaydın varsa sakla.
Sigortaya bildirim
- Karşı tarafın hasarı onun trafik sigortasından değil, kusurlu tarafın trafik sigortasından karşılanır. Kusur oranını sigorta şirketleri tutanağa göre belirler.
- Tutanağı ve fotoğrafları gecikmeden sigorta şirketine ya da acentene ilet. Poliçende belirtilen bildirim süresine uy.
- Kendi aracındaki hasar için kaskon varsa kasko şirketine de bildirim yap.
- Kusur oranına itiraz edersen Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurma yolun vardır.
Sık yapılan hatalar
- Kroki çizmemek: Kusur oranı belirlenirken kroki en önemli bilgilerden biridir.
- Kutucukları eksik işaretlemek: Kazanın oluş şekli kutucuklardan anlaşılır; eksik işaret kusur tespitini zorlaştırır.
- Karşı tarafın bilgilerini kontrol etmemek: Ehliyet ve ruhsatı göz ile kontrol et; poliçe numarasını doğru yaz.
- Baskı altında imzalamak: Kazanın oluş şekline katılmıyorsan imzalama, polisi çağır.
- Fotoğraf çekmeden araçları çekmek: Trafik güvenliği için araçları kaldırman gerekiyorsa, önce konumlarını fotoğrafla.
Kusur oranları nasıl düşünülür?
Sigorta şirketleri kusur oranını, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde sayılan asli kusurlar (kırmızı ışıkta geçmek, arkadan çarpmak, şerit ihlali gibi) ve tutanaktaki bilgilere göre belirler. Arkadan çarpmalarda genellikle takip mesafesini korumayan araç kusurlu sayılır. Kavşak kazalarında geçiş üstünlüğü kuralları belirleyicidir. Kusur oranına göre karşı tarafın zararı kusurlunun trafik sigortasından ödenir; her iki tarafın da kusuru varsa zarar oranlara göre paylaştırılır.
Araç değer kaybı
Kusursuz olduğun bir kazada aracın onarılsa bile piyasa değerinde düşüş yaşanabilir. Belirli şartlarda karşı tarafın trafik sigortasından değer kaybı talep edebilirsin.