Atasözü Nedir?
Atasözü, sözü söyleyeni belli olmayan, halkın ortak deneyimini öğüt ya da genel bir yargı olarak veren kalıp sözdür. Kelimeleri değiştirilmez, bir yargı bildirir. Deyimden farkı budur: deyim bir durumu süsleyerek anlatır, öğüt vermez.
A - B - C - Ç
- Acele işe şeytan karışır. Aceleyle yapılan iş hatalı olur.
- Ağaç yaşken eğilir. Eğitim küçük yaşta verilmelidir.
- Akıl akıldan üstündür. Danışmak daha iyi çözüm getirir.
- Ak akçe kara gün içindir. Birikim zor günlerde işe yarar.
- Az olsun, öz olsun. Çokluk değil, kalite önemlidir.
- Armut dibine düşer. Çocuk, ailesine benzer.
- Balık baştan kokar. Bozulma yönetimden başlar.
- Bin bilsen de bir bilene danış. Ne kadar bilsen de uzmana sor.
- Bir elin nesi var, iki elin sesi var. İş birliği güç verir.
- Boş çuval ayakta durmaz. Aç ya da bilgisiz kişi iş göremez.
- Bugünün işini yarına bırakma. Ertelemek işi biriktirir.
- Can çıkmayınca huy çıkmaz. Köklü alışkanlık kolay değişmez.
- Çivi çiviyi söker. Bir sorun, benzeriyle giderilir.
- Çok bilen çok yanılır. Her şeyi bildiğini sanan hata yapar.
D - E - G - H
- Damlaya damlaya göl olur. Küçük birikimler zamanla büyür.
- Dost kara günde belli olur. Gerçek dost zor günde yanındadır.
- Derdini söylemeyen derman bulamaz. Sorununu paylaşmayan çözüm bulamaz.
- Damdan düşen, damdan düşenin hâlinden anlar. Aynı derdi yaşayan anlar.
- Eşek hoşaftan ne anlar. Değerini bilmeyene güzel şey boşa gider.
- El elden üstündür. Her ustanın üstünde bir usta vardır.
- Emek olmadan yemek olmaz. Çalışmadan kazanç olmaz.
- Gülü seven dikenine katlanır. Sevilen şeyin zorluğuna da katlanılır.
- Güvenme varlığa, düşersin darlığa. Zenginliğe güvenen sıkıntıya düşer.
- Hatasız kul olmaz. Her insan hata yapabilir.
- Hayır diyenin bir derdi, evet diyenin bin derdi olur. Her şeye evet demek yük getirir.
I - İ - K
- Isıracak it dişini göstermez. Asıl tehlikeli olan sessiz olandır.
- İki cambaz bir ipte oynamaz. İki güçlü kişi aynı işi yönetemez.
- İşleyen demir ışıldar. Çalışan insan gelişir.
- İyilik eden iyilik bulur. Yapılan iyilik karşılıksız kalmaz.
- Keskin sirke küpüne zarar. Öfke en çok öfkelenene zarar verir.
- Kedi uzanamadığı ciğere murdar der. Elde edilemeyen şey kötülenir.
- Komşu komşunun külüne muhtaçtır. Herkes bir gün komşusuna ihtiyaç duyar.
- Kervan yolda düzülür. Eksikler iş yapılırken tamamlanır.
- Kol kırılır, yen içinde. Aile sorunları dışarıya taşınmaz.
- Kaz gelecek yerden tavuk esirgenmez. Büyük kazanç için küçük fedakârlık yapılır.
M - N - O - Ö
- Mum dibine ışık vermez. İnsan en yakınlarına yararlı olamayabilir.
- Meyve veren ağacı taşlarlar. Başarılı kişi kıskanılır.
- Nerde birlik, orda dirlik. Birlik olan yerde huzur olur.
- Ne ekersen onu biçersin. Yaptığının karşılığını görürsün.
- Olmaz olmaz deme, olmaz olmaz. Hiçbir şey imkânsız değildir.
- Mart kapıdan baktırır, kazma kürek yaktırır. Mart ayı beklenmedik soğuklar getirebilir.
- Öfkeyle kalkan zararla oturur. Öfkeyle verilen karar zarar getirir.
- Önce iğneyi kendine, sonra çuvaldızı başkasına batır. Başkasını eleştirmeden önce kendine bak.
S - T - U - Ü
- Sabreden derviş muradına ermiş. Sabırlı olan isteğine kavuşur.
- Sakla samanı, gelir zamanı. Değersiz görünen şey bir gün işe yarar.
- Söz gümüşse sükût altındır. Bazen susmak konuşmaktan iyidir.
- Su testisi su yolunda kırılır. Tehlikeli işi yapan bir gün zarar görür.
- Sütten ağzı yanan yoğurdu üfleyerek yer. Bir kez zarar gören çok dikkatli olur.
- Su uyur, düşman uyumaz. Her zaman tetikte olmak gerekir.
- Tatlı dil yılanı deliğinden çıkarır. Güzel söz her kapıyı açar.
- Taşıma su ile değirmen dönmez. Dışarıdan destekle iş sürdürülmez.
- Üzüm üzüme baka baka kararır. İnsan arkadaşından etkilenir.
- Ummadığın taş baş yarar. Önemsenmeyen şey büyük zarar verebilir.
V - Y - Z
- Vakit nakittir. Zaman paradır, boşa harcanmamalıdır.
- Yalancının mumu yatsıya kadar yanar. Yalan çabuk ortaya çıkar.
- Yuvarlanan taş yosun tutmaz. Sık yer değiştiren kalıcı bir şey kuramaz.
- Yazın gölge hoş, kışın çuval boş. Yazın çalışmayan kışın aç kalır.
- Yerin kulağı vardır. Gizli konuşulan bile duyulur.
- Yumuşak huylu atın çiftesi pek olur. Sakin insan kızınca sert olur.
- Zaman her şeyin ilacıdır. Acılar zamanla hafifler.
- Zararın neresinden dönülse kârdır. Yanlıştan erken dönmek kazançtır.
- Zenginin malı züğürdün çenesini yorar. Fakir, zenginin malını konuşup durur.