Rapor ne işe yarar?
Sağlık kurulu raporu, kişinin engellilik oranını ve varsa "ağır engelli" durumunu belgeleyen resmi rapordur. Bu rapor; engelli kimlik kartı, gelir vergisi indirimi, engelli istihdamı, evde bakım hizmeti, ÖTV muafiyeti, toplu taşıma indirimleri ve eğitim destekleri gibi haklara erişim için temel belgedir. Her hakkın kendi şartları ve aradığı oran farklıdır.
Erişkin ve çocuk değerlendirmesi
- 18 yaş ve üzeri: Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'e göre değerlendirme yapılır ve tüm vücut fonksiyon kaybı oranı belirlenir.
- 18 yaş altı: Çocuklar için Özel Gereksinim Raporu (ÇÖZGER) düzenlenir. Bu raporda oran yerine çocuğun özel gereksinim düzeyi tanımlanır.
Başvuru adımları
- Yetkili hastaneyi belirle: Engelli sağlık kurulu raporu yalnızca Sağlık Bakanlığınca yetkilendirilmiş hastanelerde verilir. Bulunduğun ildeki yetkili hastaneleri il sağlık müdürlüğünden ya da ALO 184'ten öğrenebilirsin.
- Randevu al: MHRS'de (Merkezi Hekim Randevu Sistemi) "Engelli Sağlık Kurulu" bölümünden randevu alınabilen hastanelerde online randevu oluştur. Diğerlerinde hastanenin sağlık kurulu birimine doğrudan başvur.
- Belgelerini hazırla: Kimlik, varsa önceki raporlar, epikriz, tahlil ve görüntüleme sonuçları, kullandığın ilaç bilgileri.
- Muayenelere gir: Kurul, durumuna göre ilgili branş hekimlerinin muayenesini ister. Muayeneler aynı gün bitmeyebilir.
- Raporu al: Kurul kararından sonra rapor elektronik ortamda düzenlenir ve e-Nabız'a düşer. Islak imzalı çıktıyı hastaneden de alabilirsin.
Rapora itiraz
Rapordaki oran ya da karara katılmıyorsan, raporu düzenleyen hastanenin bağlı olduğu il sağlık müdürlüğüne itiraz edebilirsin. İl sağlık müdürlüğü seni başka bir yetkili hastanenin hakem kuruluna yönlendirir. Hakem hastanenin kararına da itiraz yolu vardır. İtiraz sürelerini ve yöntemini başvuru sırasında il sağlık müdürlüğünden öğren.
Rapor süresi ve yenileme
Raporlar "sürekli" ya da belirli bir süreyle "süreli" düzenlenebilir. Durumun değişebilecekse kurul süreli rapor verir; süre bitmeden yeniden değerlendirme için başvurman gerekir. Süresi dolan raporla bazı haklar askıya alınabilir.
Rapordan sonra
- Engelli kimlik kartı için Aile ve Sosyal Hizmetler il müdürlüğüne başvurabilirsin.
- Gelir vergisi indirimi için vergi dairesine ya da işverenine raporla başvur.
- Ağır engelli raporun varsa evde bakım hizmeti şartlarını incele.
Rapordaki ifadeler ne anlama gelir?
- Tüm vücut fonksiyon kaybı oranı: Erişkin raporlarında engelliliğin toplam oranını gösterir. Birçok hak belirli bir oranın üzerinde başlar.
- Ağır engelli / tam bağımlı: Kişinin günlük yaşam aktivitelerini başkasının yardımı olmadan yapamadığını belirtir. Evde bakım hizmeti gibi haklar bu ibareye bağlıdır.
- Sürekli / süreli: Raporun ömür boyu mu yoksa belirli bir süre için mi geçerli olduğunu gösterir.
- Özel koşul gereksinimi (ÇÖZGER): Çocuğun eğitim ve bakımda ihtiyaç duyduğu destek düzeyini tanımlar.
Muayene günü için hazırlık
Hastalığının geçmişini kronolojik bir listeye dök: tanı tarihleri, ameliyatlar, yatışlar ve kullandığın tedaviler. Önceki raporların ve epikrizlerin fotokopilerini dosya halinde götür. Hekime günlük yaşamda zorlandığın işleri somut örneklerle anlat; örneğin kaç dakika yürüyebildiğini, merdiven çıkıp çıkamadığını, kişisel bakımını yapıp yapamadığını. Bu bilgiler oranın doğru belirlenmesine yardımcı olur.
Engelli bireyin muayeneye gelemeyecek kadar ağır durumda olduğu hallerde, evde değerlendirme yapılıp yapılamayacağını il sağlık müdürlüğüne sorabilirsin.