Yurt dışı seyahatinden önce pasaport başvurusunu erken yapmak, son dakika stresini önler. Umuma mahsus (bordo) pasaport başvuruları nüfus müdürlüklerinde yapılır.
Not: Ücretler, süreler ve istenen belgeler değişebilir. Başvurudan önce Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün (NVİ) resmi sitesini kontrol et.
1. Randevu al
Randevuyu e-Devlet veya NVİ randevu sistemi üzerinden alabilirsin. Başvuru yapmak istediğin nüfus müdürlüğünü ve uygun tarihi seç.
2. Harç ve defter bedelini öde
- Pasaport harcı: Pasaportun geçerlilik süresine göre değişir.
- Pasaport defter bedeli.
Ödemeyi vergi dairesi, anlaşmalı bankalar veya e-Devlet üzerinden yapabilirsin. Güncel tutarları NVİ sitesinden kontrol et.
3. Gerekli belgeler
- Kimlik kartı (çipli kimlik kartı)
- Varsa eski pasaport
- Biyometrik fotoğraf (birçok müdürlükte başvuru sırasında çekilir; güncel uygulamayı kontrol et)
- 18 yaş altı başvurularda anne ve babanın izni
4. Başvuru günü
Nüfus müdürlüğünde bilgilerin kontrol edilir, parmak izi ve imzan alınır. Pasaportun teslim şeklini (adrese teslim veya müdürlükten teslim) bu aşamada seçersin.
5. 18 yaşından küçükler
- Anne ve babanın birlikte gelmesi veya gelemeyen ebeveynin noter onaylı muvafakatnamesi istenebilir.
- Belirli yaş gruplarında harç muafiyeti veya indirim olabilir; güncel durumu NVİ sitesinden kontrol et.
Pasaportunu korumak için
- Fotoğraflı sayfanın bir kopyasını ayrı bir yerde sakla.
- Kaybolursa hemen nüfus müdürlüğüne veya kolluk kuvvetlerine bildir.
Kimlik kartı kaybı ve diğer resmi işlemler için kimlik kartı, ehliyet yenileme ve adres değişikliği rehberlerimize göz at.
Pasaport başvurusu nedir, kimler yapabilir?
Pasaport, yurt dışına çıkışta kullandığın resmi kimlik belgesidir. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan herkes pasaport alabilir. Başvurular 2018'den beri emniyet yerine nüfus müdürlüklerinde alınıyor. Hangi ilde kayıtlı olduğun fark etmez; Türkiye'deki herhangi bir nüfus müdürlüğüne başvurabilirsin.
En yaygın tür bordo renkli umuma mahsus pasaporttur. Yeşil renkli hususi pasaport belirli kadrodaki kamu görevlileri ve bazı emekliler için, gri renkli hizmet pasaportu ise görevli olarak yurt dışına gidenler için verilir. Hususi ve hizmet pasaportunda kurumundan alacağın yazı da istenir.
Süre ve geçerlilik
Başvurudan sonra pasaportun basılıp adrese ulaşması genelde birkaç iş günü ile iki hafta arasında sürer; yoğun dönemlerde uzayabilir. Seyahat tarihin yakınsa başvuruyu erkenden yap. Umuma mahsus pasaportu farklı sürelerle (en fazla 10 yıl) alabilirsin; süre arttıkça harç da artar.
Harç tutarı hakkında
Pasaport harcı ve defter bedeli her yıl yeniden belirlenir. Güncel tutarı başvuru öncesinde Gelir İdaresi Başkanlığı veya Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü sayfasında görebilirsin. Belirli yaşın altındaki çocuklar için harç uygulamasında farklılık olabilir; başvuru sırasında bunu da kontrol et.
Sık yapılan hatalar
- Uygun olmayan fotoğraf: Gölgeli, filtreli ya da eski fotoğraflar kabul edilmez. Fotoğrafçıya pasaport için çektirdiğini söyle.
- Harcı yanlış süre için ödemek: Ödediğin harç, başvurudaki pasaport süresiyle aynı olmalı. Farklıysa başvuru tamamlanmaz; fark ödemesi veya iade işlemi gerekir.
- Adres bilgisini kontrol etmemek: Pasaport adres kayıt sistemindeki adresine gönderilir. Taşındıysan önce adresini güncelle.
- Son güne bırakmak: Tatil dönemlerinden önce randevular hızla dolar. Seyahat planın netleşir netleşmez başvur.
- Eski pasaportu unutmak: Elindeki pasaportun süresi dolmamışsa yanında götür; yeni pasaport çıktığında eskisi iptal edilir.
Başvuru günü kontrol listesi
Evden çıkmadan önce kimlik kartının yanında olduğundan, fotoğrafının çantanda durduğundan ve harç ödemesinin sistemde göründüğünden emin ol. Çocuk için başvuruyorsan çocuğu da yanında götür; parmak izi ve imza işlemleri yaşa göre değişir. Randevu saatini kaçırırsan yeni randevu alman gerekebilir.
Dikkat edilecekler
- Pasaportun geçerlilik süresine bak. Pek çok ülke, giriş tarihinden sonra en az birkaç ay geçerli pasaport ister.
- Hakkında yurt dışı çıkış yasağı varsa pasaport verilmez ya da kullanılamaz.
- Askerlik çağındaysan ve yoklama kaçağı veya bakaya durumundaysan yurt dışı çıkışın kısıtlanabilir.
- Pasaportunu kaybedersen önce kayıp bildirimi yap; eski pasaport iptal edilir, yenisi için yeniden başvurursun.
- Kargo adrese geldiğinde evde yoksan PTT şubesinden kimliğinle teslim alabilirsin.