Gecikme zammı nedir, nasıl hesaplanır?
Vergi ve harç gibi kamu (amme) alacaklarını vadesinde ödemeyenlere 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 51. maddesine göre gecikme zammı uygulanır. Zam, vadenin bittiği tarihten itibaren her ay için ayrı ayrı borç aslına uygulanır; ay kesirlerine düşen kısım günlük hesaplanır (aylık oranın otuzda biri). Zam bileşik değil basittir: gecikme zammına tekrar zam eklenmez.
Oranı Cumhurbaşkanı belirler. 13 Kasım 2025'te Resmî Gazete'de yayımlanan 10556 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile oran aylık %3,7 oldu. Gecikme birden fazla oran dönemine yayılıyorsa her dönem kendi oranıyla hesaplanır; araç bunu otomatik yapar.
Gecikme zammı oranları
| Başlangıç | Aylık oran | Karar |
|---|---|---|
| 13.11.2025 | %3,7 | CK 10556 |
| 21.05.2024 | %4,5 | CK 8484 |
| 14.11.2023 | %3,5 | CK 7782 |
| 21.07.2022 | %2,5 | CK 5801 |
| 30.12.2019 | %1,6 | CK 1947 |
Gecikme faizi ve pişmanlık zammı
Vergi Usul Kanunu'na göre ikmalen veya re'sen tarh edilen vergilerde uygulanan gecikme faizi (md. 112) ve pişmanlıkla beyan edilen vergilerde uygulanan pişmanlık zammı (md. 371) da 6183 sayılı Kanun'daki gecikme zammı oranıyla hesaplanır. Bu yüzden 13 Kasım 2025'ten bu yana üçü de aylık %3,7'dir. Kesin borç ve zam tutarını vergi borcu sorgulama rehberindeki yollarla GİB ve e-Devlet üzerinden görebilirsin.
SGK prim borcunda kural farklı
SGK prim borçlarına 6183'teki oran değil, 5510 sayılı Kanun'un 89. maddesi uygulanır. Ödeme süresinin bitiminden itibaren ilk üç aylık sürede her ay için %3 gecikme cezası eklenir (12 Mart 2024 tarihli 8256 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla oran 1 Nisan 2024'ten itibaren %2'den %3'e döndü). Buna ek olarak Devlet iç borçlanma senetlerinin aylık ortalama faizine göre her ay değişen bir gecikme zammı uygulanır. Bu oran aydan aya değiştiği için bu araç SGK borcunu hesaplamaz; güncel tutarı e-Devlet'teki SGK borç sorgulama ekranında görebilirsin.
Temsili örnek
Son ödeme günü 26 Mart 2026 olan 10.000 ₺'lik vergi borcu 10 Haziran 2026'da ödenirse (temsili örnek): gecikme 2 ay 15 gündür. Gecikme zammı 10.000 × (%3,7 × 2 + %3,7 ÷ 30 × 15) = 10.000 × %9,25 = 925 ₺ olur; toplam 10.925 ₺ ödenir.
Kaynak: 10556 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, Resmî Gazete 13.11.2025, sayı 33076; 6183 sayılı Kanun md. 51; 5510 sayılı Kanun md. 89; Gelir İdaresi Başkanlığı. Son kontrol: 9 Kasım 2026.