B12 Vitamini Hangi Besinlerde Bulunur? Günlük İhtiyaç ve Eksiklik

B12 vitamini doğal olarak yalnızca hayvansal besinlerde bulunur: Karaciğer, kırmızı et, balık (özellikle sardalya, ton, somon), midye, yumurta, süt, yoğurt ve peynir başlıca kaynaklardır. Yetişkinlerin günlük ihtiyacı yaklaşık 2,4 mikrogramdır. Vegan beslenenler, 50 yaş üstü kişiler, mide ameliyatı geçirenler ve metformin ya da mide asidi ilacını uzun süre kullananlar eksiklik açısından risk altındadır; bu kişilerin takviye ihtiyacını hekimle değerlendirmesi gerekir.

B12 vitamini sinir sisteminin sağlıklı çalışması, kırmızı kan hücrelerinin üretimi ve DNA yapımı için gereklidir. Vücut B12’yi üretemez; besinlerden almak zorundayız.

B12 vitamininin besin kaynakları

Besin B12 açısından
Sığır karaciğeri Çok yüksek
Midye, istiridye Çok yüksek
Sardalya, ton, somon, alabalık Yüksek
Kırmızı et Orta
Süt, yoğurt, peynir Orta
Yumurta Düşük–orta
B12 eklenmiş kahvaltılık gevrek ve bitkisel sütler Etikette yazan miktar

Günlük ihtiyaç

ABD Ulusal Sağlık Enstitülerine göre:

  • Yetişkinler: 2,4 mikrogram
  • Gebelik: 2,6 mikrogram
  • Emzirme: 2,8 mikrogram

Kimler risk altında?

  • Vegan ve vejetaryen beslenenler
  • 50 yaş üstü kişiler (mide asidi azaldıkça emilim düşer)
  • Mide veya bağırsak ameliyatı geçirenler
  • Çölyak ve Crohn hastalığı gibi emilim sorunları olanlar
  • Uzun süre metformin veya mide asidi azaltan ilaç kullananlar

Eksiklik nasıl anlaşılır?

Yorgunluk, solukluk, uyuşma-karıncalanma ve unutkanlık gibi belirtiler başka nedenlere de bağlı olabileceği için tanı kan testiyle konur. Eksiklik saptanırsa hekim nedenine göre tablet veya iğne tedavisi önerebilir.

B12 eksikliği gibi demir eksikliği de kansızlığa yol açabilir; demir hangi besinlerde bulunur rehberimize bak.

Kaynak: NIH Diyet Takviyeleri Ofisi – B12 vitamini bilgi notu

Sık sorulan sorular

B12 eksikliğinin belirtileri nelerdir?

Yorgunluk, halsizlik, solukluk, nefes darlığı, ellerde ve ayaklarda uyuşma veya karıncalanma, denge sorunları, unutkanlık ve ağızda yara görülebilir. Belirtiler yavaş geliştiği için kesin tanı kan testiyle konur.

Vegan beslenenler B12’yi bitkilerden alabilir mi?

Hayır. Bitkisel besinler güvenilir bir B12 kaynağı değildir. Vegan ve büyük ölçüde bitkisel beslenenlerin B12 eklenmiş besinler veya takviye kullanması gerekir.

B12 takviyesi fazla alınırsa zararlı mı?

B12 suda çözünür ve fazlası genellikle vücuttan atılır; besinlerden ve standart takviyelerden alınan miktarlar için belirlenmiş bir üst sınır yoktur. Yine de yüksek doz iğne veya tablet tedavisini hekim önerisiyle kullan.

← Tüm rehberler