Masa Başı Çalışanlar İçin Hareket Önerileri: Uzun Süre Oturmanın Etkisini Azalt

Uzun süre oturmak sağlık riskleriyle ilişkilendirilir; Dünya Sağlık Örgütü yetişkinlere hareketsiz geçen süreyi azaltmayı ve bunun yerine herhangi bir yoğunlukta hareket etmeyi önerir. Masa başında çalışıyorsan her 30–60 dakikada bir kalkıp birkaç dakika yürü, boyun, omuz ve sırt için basit esneme hareketleri yap ve telefon görüşmelerini ayakta veya yürüyerek yapmayı dene. Bunlara ek olarak haftada en az 150 dakika orta yoğunlukta fiziksel aktivite hedefle.

Masa başı işlerde günün büyük kısmı oturarak geçer. Dünya Sağlık Örgütünün 2020 kılavuzu, hareketsiz geçen süreyi azaltmanın ve onu herhangi bir yoğunlukta hareketle değiştirmenin sağlık açısından faydalı olduğunu vurgular.

Temel öneriler

Öneri Pratik karşılığı
Oturma süresini böl Her 30–60 dakikada bir 2–5 dakika kalk
Haftalık aktivite En az 150–300 dakika orta yoğunlukta hareket
Kas güçlendirme Haftada en az 2 gün

Masada yapılabilecek basit hareketler

Her hareketi ağrı yaratmadan, yavaşça yap:

  1. Boyun esnetme: Başını yavaşça sağ omzuna doğru eğ, 15 saniye bekle; diğer tarafta tekrarla.
  2. Omuz çevirme: Omuzlarını 10 kez geriye, 10 kez öne doğru daire çizerek çevir.
  3. Göğüs açma: Ellerini arkada birleştirip göğsünü hafifçe öne çıkar, 15 saniye bekle.
  4. Bel dönüşü: Sandalyede dik oturup gövdenizi yavaşça sağa ve sola çevir.
  5. Bilek ve parmak esnetme: Kolunu öne uzatıp diğer elinle parmaklarını hafifçe geriye çekin.
  6. Bacak uzatma: Oturduğun yerde bir bacağını düz uzatıp birkaç saniye tut.
  7. Ayakta parmak ucunda yükselme: Kalkıp 10–15 kez parmak uçlarında yükselin.

Güne hareket eklemenin yolları

  • Telefon görüşmelerini ayakta veya yürüyerek yap.
  • Asansör yerine merdiven kullan.
  • Öğle arasında 10–15 dakikalık yürüyüş yap.
  • Su şişeni doldurmak için kalk; günlük su ihtiyacın için su rehberimize bak.

Adım hedefleri için günde kaç adım atılmalı, çalışma ortamının düzeni için doğru oturuş ve ekran mesafesi rehberlerimizi oku.

Sürekli bel, boyun veya kol ağrısı, uyuşma ya da karıncalanma yaşıyorsan bir hekime başvur.

Kaynak: Dünya Sağlık Örgütü – Fiziksel aktivite bilgi notu; Dünya Sağlık Örgütü – Fiziksel aktivite ve hareketsiz davranış kılavuzu (2020)

Sık sorulan sorular

Ayakta çalışma masası oturmaktan daha mı sağlıklı?

Sürekli ayakta durmak da yorgunluk ve bacak şikâyetlerine yol açabilir. Önemli olan pozisyonu gün içinde sık sık değiştirmek ve hareket etmektir.

Spor yapıyorsam uzun süre oturmak yine de sorun mu?

Düzenli egzersiz önemli faydalar sağlar; ancak araştırmalar gün içinde uzun ve kesintisiz oturmanın ayrıca azaltılmasını önerir. Spor yapıyor olsan da oturma süreni böl.

Hareket molasını nasıl hatırlarım?

Telefonuna veya bilgisayarına saatlik hatırlatıcı kurabilir, su şişeni küçük tutarak doldurmak için kalkmayı alışkanlık haline getirebilirsin.

← Tüm rehberler