EBOB EKOK Hesaplama

Sayıları virgülle ya da boşlukla ayırarak yaz; EBOB, EKOK ve asal çarpan ayrışımı anında çıkar.

EBOB ve EKOK nedir?

EBOB (en büyük ortak bölen), verilen sayıların hepsini kalansız bölen en büyük sayıdır. EKOK (en küçük ortak kat) ise verilen sayıların hepsine kalansız bölünebilen en küçük pozitif sayıdır. İki kavram da ortaokul matematiğinde, özellikle 6. ve 8. sınıfta ve LGS sorularında sık karşına çıkar.

Asal çarpanlarla nasıl bulunur?

Her sayı asal çarpanlarına ayrılır. EBOB için yalnızca bütün sayılarda ortak olan asal çarpanlar alınır ve her birinin en küçük üssü kullanılır. EKOK için sayılarda geçen bütün asal çarpanlar alınır ve her birinin en büyük üssü kullanılır.

Temsili örnek: 12, 18 ve 30 için 12 = 2² × 3, 18 = 2 × 3², 30 = 2 × 3 × 5 olur. Üç sayıda da ortak olan asallar 2 ve 3'tür; en küçük üsleriyle EBOB = 2 × 3 = 6 bulunur. EKOK için bütün asallar en büyük üsleriyle alınır: 2² × 3² × 5 = 180. Araç her sayının ayrışımını ve iki sonucun nereden geldiğini aynı biçimde listeler.

İki sayı için kısa yol

İki sayının çarpımı, EBOB ile EKOK'un çarpımına eşittir: a × b = EBOB × EKOK. Örneğin 12 ve 18 için EBOB 6, EKOK 36'dır ve 12 × 18 = 6 × 36 = 216. Bu eşitlik yalnızca iki sayı için geçerlidir; üç ve daha fazla sayıda kullanılamaz.

Problemlerde hangisi kullanılır?

  • EBOB: Bir bütünü eşit ve mümkün olan en büyük parçalara bölmek. "Boyları 120 cm ve 84 cm olan iki tahta eşit ve en uzun parçalara kesilecek" türü sorular; parça boyu EBOB(120, 84) = 12 cm'dir.
  • EKOK: Tekrarlanan olayların yeniden aynı anda gerçekleşmesi. "Biri 6, diğeri 8 dakikada bir kalkan iki otobüs birlikte kaç dakika sonra yeniden kalkar" türü sorular; cevap EKOK(6, 8) = 24 dakikadır.

EBOB'u 1 olan sayılara aralarında asal denir; bu durumda iki sayının EKOK'u çarpımlarına eşittir.

Sık sorulan sorular

EBOB nasıl bulunur?

Sayılar asal çarpanlarına ayrılır, bütün sayılarda ortak olan asallar en küçük üsleriyle çarpılır. 12 ve 18 için ortak asallar 2 ve 3, EBOB 6'dır.

EKOK nasıl bulunur?

Sayılarda geçen bütün asal çarpanlar en büyük üsleriyle çarpılır. 12 = 2² × 3 ve 18 = 2 × 3² için EKOK 2² × 3² = 36'dır.

Aralarında asal ne demek?

EBOB'u 1 olan sayılara aralarında asal denir. 8 ve 15 asal olmadığı hâlde aralarında asaldır; EKOK'ları çarpımlarına, yani 120'ye eşittir.

EBOB ile EKOK çarpımı neden iki sayının çarpımına eşit?

Her asal için küçük üs EBOB'a, büyük üs EKOK'a gider; ikisinin toplamı iki sayıdaki üslerin toplamına eşittir. Bu yüzden a × b = EBOB × EKOK olur. Eşitlik yalnız iki sayı için geçerlidir.

Üç sayının EBOB'u nasıl bulunur?

Asal çarpanlara ayırıp üç sayıda da ortak olan asalları alırsın ya da önce iki sayının EBOB'unu bulup sonucun üçüncü sayıyla EBOB'unu hesaplarsın.

Problemde EBOB mu EKOK mu kullanacağımı nasıl anlarım?

Bir şeyi eşit ve en büyük parçalara bölüyorsan EBOB, tekrarlanan olayların yeniden aynı anda olacağı zamanı arıyorsan EKOK kullanılır.

Araç hangi sayılarla çalışır?

En fazla on pozitif tam sayıyla, her biri bir trilyona kadar. Ondalıklı ya da negatif sayılar hesaba katılmaz.

← Hesaplama bölümüne dön